İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, İstanbul Finans Merkezinin katkısıyla hazırlanan Anadolu Ajansı (AA) Finans Masası'nda gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu, soruları yanıtladı.

Türkiye'nin coğrafya itibarıyla hem kuzeyinde hem de güneyinde savaşların gerçekleştiği bir konumda olduğunu belirten Avdagiç, Hürmüz bölgesinde ve Süveyş'e doğru giden yollarda ortaya çıkan sıkıntıların şu anda global anlamda iş dünyasını fevkalade etkileyen süreçler olduğunu söyledi.

Avdagiç, ticaretin barışı sevdiğini dile getirerek, "Ticaret, barışa katkı yapmak ister ama şu anda maalesef yaşadığımız bu konjonktür sadece bölgemizi değil, bütün dünyayı etkileyen bir süreçle bizi karşı karşıya bıraktı." ifadesini kullandı.

Navlun fiyatlarında artış ve sigorta fiyatlarında belirsizlik olduğunu belirten Avdagiç, "Onun dışında ortaya çıkan birtakım ek maliyetler var, geciken sevkiyatlar var. Bütün bunlar herkesin önünde bir sorun olarak gözüküyor." diye konuştu.

“En uygun şartlarla tedarik etmekten ziyade, en güvenli yerden tedarik etmek önemli hale geldi”

Şekib Avdagiç, artık en uygun şartlarla tedarik etmekten ziyade en güvenli yerden tedarik etmenin önemli hale geldiğini, Türkiye'nin bu anlamda son dönemlerde, özellikle son 10 yılda çok ciddi olumlu bir sınav verdiğini dile getirdi.

Türkiye'nin bu anlamda algısının son derece iyi olduğunu belirten Avdagiç, "Türkiye, güvenli tedarikçi olma avantajını yukarıya doğru taşıyacak süreçlerin üzerine kafa yormalı ve bütün bu olumsuzlukları kısmen de olsa olumluya çevirecek yöntemleri geliştirip bunları hayata geçirmesi gerekiyor." ifadesini kullandı.

Avdagiç, korumacılığın artık farklı bir yapıya dönüştüğüne işaret ederek, "Ülkeler arasında gümrük seviyeleri veya belirlenen hususlar vardı, belirlenen kurallar manzumesi vardı ama artık bunlar çok değişti. Her ülke, her bölge, her ekonomik birlik, açık olarak beyan ettikleri kurallar dışında bugüne kadar hiç aklımıza gelmeyen veya gündemde olmayan yeni tedbirler, tarifeler, kurallar ve tarife dışı engellerle beraber uygulamayı genişleterek devam ediyor." dedi.

“Türk iş dünyasının, belgelendirmeyle ilgili beklentileri karşılayacak bir yaklaşım sergilemesi gerekiyor”

İTO Başkanı Avdagiç, ABD Başkanı Donald Trump'ın göreve gelmesinden bu yana ABD'nin uyguladığı, dalgalı bir seyir izleyen gümrük tarifeleri sürecine dikkati çekerek, bu tarifelerin tam ve uzun süreli netleşmemesinden dolayı sürecin küresel anlamda bir belirsizliğe yol açtığını ifade etti.

Türk iş dünyasının, belgelendirmeyle ilgili beklentileri karşılayacak bir yaklaşım sergilemesi gerektiğini söyleyen Avdagiç, "Sertifikasyonla ilgili yine buna uygun süreçleri gündeme getirmesi lazım. Sınırda karbon düzenlemeleriyle ilgili beklentileri karşılıyor olabilmesi lazım." diye konuştu.

Avdagiç, Türkiye'nin artan tarifelerle veya görünmeyen birtakım ilave maliyetlerle ilgili cepheyi daraltıcı önlemleri alması gerektiğini vurgulayarak, "Bakanlıklarımız da bununla ilgili çok sıkı ve kapsamlı bir şekilde çalışıyorlar ama birçok ülke öngörmediğimiz, yazılı olmayan birtakım kuralları hayata geçiriyor." ifadesini kullandı.

“Türk ihracatçısının çok daha az sıkıntı yaşaması için çalışıyoruz”

Şekib Avdagiç, Türk ihracatçısının çok daha az sıkıntı yaşaması için çalıştıklarını dile getirerek, kuralların ve zorlukların artacağına, ihracatçıları zorlayan yapının süreceğine işaret etti.

Türkiye'nin bu sene enflasyon hedeflerinin bir miktar uzağında olduğunu belirten Avdagiç, şöyle devam etti:

“Körfez'de çıkan savaştan dolayı bazı adımlar ertelendi. Özellikle PPK'nin alacağı indirim kararlarının buna bağlı olarak ertelendiğini gözlemliyoruz. Merkez Bankasının referans faizi ile gecelik faizler arasında 3 puanlık bir fark kısa bir süre evvel kapandı. Bu hafta başı itibarıyla buradaki indirimin tüm kredi faizlerine yansımasını bekliyoruz.”

Avdagiç, yaz döneminde özellikle tarımdaki bolluktan, tarım ürünlerindeki kapasite artışından veya daha çok ürün üretilebiliyor olmasından dolayı gıda enflasyonunda bir düşme trendinin söz konusu olduğunu söyledi.

Enflasyonun belli bir seyirde devam ettiğini dile getiren Avdagiç, "Bizim gözlemlediğimiz Merkez Bankasının bir miktar daha faizler konusunda ketum davranacağı yönünde. İlk işaret bu 3 puanlık pencerenin kapanması oldu. Dolayısıyla önümüzdeki PPK'de benim öngörüm, bu 3 puanlık pencerenin hayata geçmesi ama bir süre daha faizin bu şekilde devam edeceği yönünde." dedi.

"KOBİ'lerimizin mutlaka bu yapay zeka süreçlerinde üzerlerine düşen adımları atabiliyor olmaları lazım"

İTO Başkanı Avdagiç, yapay zekanın ABD'nin dünya ölçeğinde sahip bulunduğu en önemli avantaj olduğunu belirterek, şu anda dünyada sayısı yaklaşık 7 bin 500 olan yapay zeka ile ilgili veri işleme merkezlerinin 5 bin 500 kadarının ABD'de olduğuna dikkati çekti.

Yapay zeka yatırımları ve teknolojik gelişimleri itibarıyla ABD'nin açık ara tüm dünyanın önünde olduğunu dile getiren Avdagiç, şunları söyledi:

“Çok hızlı bir şekilde Çin, Amerika Birleşik Devletleri'ne yaklaşıyor. Biz yapay zekada iyi bir kullanıcı mı olacağız yoksa bunun geliştirilmesinde, bunun teknolojisinin hayata adapte edilmesinde bir geliştirici ve teknoloji üreticisi mi olacağız? Aslında kritik soru bu. Biz bunu çok iyi adapte eden bir ülke olma gibi bir hedef seçersek ki bana göre bu eksik bir hedef olur. O zaman ciddi bedeller ödeyerek ve sürekli kontrolü başka merkezlerin elinde olan bir süreçle karşı karşıya kalacağız. Yapay zekaya olan duyarlılıkları veya yapay zekâ kullanımıyla ilgili bir anket yaptığınız zaman Türkiye'nin gelişmiş Batı ülkelerinin dörtte biri mertebesinde olduğunu görüyoruz.”

Özellikle orta büyüklükte ve büyük firmaların yapay zeka sürecine daha hızlı adapte olduğunu ve bu konuda kendilerini konumlandırmaya çalıştıklarını ifade eden Avdagiç, "Ama bizim esas üzerine odaklanmamız gereken, önem vermemiz gereken KOBİ'lerimiz. KOBİ'lerimizin mutlaka bu yapay zekâ süreçlerinde kendi üzerlerine düşen adımları atabiliyor olmaları lazım. Bu konuda kamunun vereceği destekler, katkılar önemli." diye konuştu.

“Yapay zeka uzmanlarının sayısını artırarak bu işi çözemeyiz”

Şekib Avdagiç, gelecek dönemde üniversitelerin yapay zeka konusunda müfredatlarını geliştirmeleri gerektiğini, sadece yapay zeka uzmanı yetiştirerek bu işin çözülemeyeceğini söyledi.

Her sektördeki beyaz yakalıların ve birçok mavi yakalının da yapay zekanın kullanımı konusunda bilgi sahibi olması gerektiğini belirten Avdagiç, "Burada sadece yapay zeka uzmanlarının sayısını artırarak bu işi çözemeyiz. İş dünyasında faal olan iş gücümüzün önemli bir kısmını yapay zekaya hazırlama konusunda çok ciddi ve etkili programları hayata geçirmemiz lazım." dedi.

Avdagiç, yapay zeka konusunda hem üyelere hem de öğrencilere yönelik adımlar attıklarını dile getirerek şunları kaydetti:

“Bu konu 2027 ve onu takip eden yıllarda en önemli uygulama alanlarımızın başında gelecek. Bizim bu konuda geri kalma, takipçi olma, sadece ortaya konulan yeni teknolojileri gözlemleyen ve onları kısmen uygulayan bir ülke olma lüksümüz yok. Bu konuda mutlaka bu işin bir parçası, yaygın bir şekilde uygulayıcısı olma konusunda rotamızı belirlememiz lazım.”

"İş dünyasının hangi alanlarda personele ihtiyaç duyduğu göz önünde bulundurulmalı"

İş dünyasının ihtiyaç duyduğu iş gücü ile iş arayanlar arasındaki eşleşmede sıkıntıların olduğunu belirten Avdagiç, eğitim kurumlarının iş dünyasının personel ihtiyacını daha fazla dikkate alması gerektiğini vurguladı.

Avdagiç, iş dünyasında belirli iş kollarında ciddi eleman talebi bulunmasına rağmen iş arayanların sayısının da yüksek olduğuna dikkati çekti.

İşsizlik oranının yüzde 8'lerin altında bulunduğunu ancak geniş tanımlı işsizliğe bakıldığında rakamın çok daha yüksek olduğunu ifade eden Avdagiç, ne eğitimde ne de istihdamda olan gençlerin sayısının İstanbul'da 700 bine, Türkiye genelinde ise 3 milyona yaklaştığını belirtti.

Bu gençlerin şu anda iş dünyasının içinde olmadığını ve büyük bölümünün aktif olarak iş aramadığını dile getiren Avdagiç, "Şöyle bir risk barındırıyor: Bunlar şimdi 20'li yaşlarda olabilir ama bunları çok hızlı, gerekiyorsa ek eğitimlerle kabiliyetlerini geliştirip, iş dünyasına adapte etmezsek, 10 sene sonra bunlar hem kendileri hem aileleri hem de toplum için çok daha sosyal açıdan çözülmesi gereken büyük bir kitle olarak karşımıza çıkacaklar." diye konuştu.

Şekib Avdagiç, üniversitelerin, eğitim kurumlarının ve teknik liselerin iş dünyasının beklentilerini daha fazla dikkate alması gerektiğine işaret etti.

Eğitim kurumlarının yalnızca hangi alanlarda program açacaklarına ve nasıl eleman yetiştireceklerine odaklanmalarının yeterli olmadığını kaydeden Avdagiç, iş dünyasının hangi alanlarda personele ihtiyaç duyduğunun ve hangi alanlarda eleman açığı bulunduğunun da göz önünde bulundurulması gerektiğini ifade etti.

Bu eşleştirmenin yüzde 100 yapılmasının pratikte mümkün olmayabileceğini ancak oranın mümkün olduğunca yükseltilmesi gerektiğini belirten Avdagiç, "Şu anda burada olması gereken noktanın epey uzağındayız. Dolayısıyla önümüzdeki dönemde çok yüksek sayıda çocuğumuz üniversite eğitimi görüyor, teknik liselerde eğitim görüyor ama dediğim gibi bu eşleştirme konusunda almamız gereken mesafe var." dedi.

“Teknik liseleri bitiren 6 çocuktan sadece biri mezun olduğu branşta çalışıyor”

İTO Başkanı Avdagiç, İstanbul'da yaptıkları bir çalışmaya göre teknik liselerden mezun olan her 6 gençten yalnızca birinin eğitim aldığı branşta çalıştığını bildirdi.

Avrupa Birliği'nde (AB) bu oranın ülkeden ülkeye değişmekle birlikte yüzde 50-55 seviyelerinde bulunduğunu aktaran Avdagiç, şunları kaydetti:

“Evet, orada da farklı branşlara gidebiliyor ama bizim şu anda bu konuda teknik liseleri bu kadar önemsediğimiz bir ortamda, oradaki 6 çocuktan sadece biri kendi branşında çalışıyorsa, beşi güvenlik görevlisi, tezgahtar, kafelerde garson veya başka bir işlerde çalışıyorsa, kurye oluyorsa bunu oturup gözden geçirmemiz gerekiyor.”

Yeşil mutabakat ve sürdürülebilirlik konularına da değinen Avdagiç, bu alandaki uygulamaların 1 Ocak itibarıyla gündeme girdiğini ve ölçümlerin yapılmaya başlandığını dile getirdi.

Avdagiç, 2027'nin ilk çeyreğinde faturalandırmanın başlayacağını hatırlatarak, "Bugün bir bedel ödemiyor olmamız, 2027 yılından itibaren bedel ödemeyeceğimiz anlamına gelmiyor. Kronometre çalışmaya başladı." ifadelerini kullandı.

“Ana hedef kitlemiz KOBİ'ler olmak zorunda ki biz önümüzdeki dönemde bu konuda bedel ödemeyelim”

Türkiye'de büyük şirketlerin özellikle AB açısından ortaya çıkan gereklilikleri daha ciddi şekilde ele aldığını ve gerekli tedbirleri uyguladığını aktaran Şekib Avdagiç, bu şirketlerin sürece daha hızlı ve etkili şekilde adapte olduğunu dile getirdi.

Söz konusu ölçümlemenin bütün değer zincirini kapsadığına dikkati çeken Avdagiç, sadece nihai üretici ve ihracatçının değil, onun altında bulunan bütün tedarik zincirinin de ölçümlemeye dahil olduğunu söyledi.

Avdagiç, "Dolayısıyla sadece o şirketin buradaki gereklilikleri karşılaması yeterli değil. Ona tedarikçi olan tüm alt katmandaki firmaların ve o firmaların da tedarikçilerinin, yani bütün ekosistemin bu sürecin beklentilerine, gerekliliklerine uygun bir şekilde kendini düzenliyor olması lazım." diye konuştu.

KOBİ'lerin bu konuda yapması gereken çok iş bulunduğunu belirten Avdagiç, "Burada gene ana hedef kitlemiz KOBİ'ler olmak zorunda ki biz önümüzdeki dönemde bu konuda bedel ödemeyelim." dedi.

“İstanbul'un bir referans noktası olarak konumlandırılmasını güçlendirmemiz gerekiyor”
İTO Başkanı Avdagiç, İstanbul'un Türkiye'nin çok önemli bir değeri ve dünyanın önde gelen kentlerinden biri olduğunu vurgulayarak, kentin transit özelliğinin geliştirilmesi gerektiğini söyledi.

Bununla birlikte İstanbul'un yalnızca insanların gelip geçtiği bir şehir olmaması gerektiğinin altını çizen Avdagiç, "İstanbul'un bir merkez, bir referans noktası olarak konumlandırılmasını güçlendirmemiz gerekiyor." değerlendirmesinde bulundu.

Avdagiç, İstanbul'un insanların kaldığı, faaliyet gösterdiği, etkinlik yaptığı, vakit geçirdiği ve yatırım yaptığı bir şehir olma özelliklerinin güçlendirilmesi gerektiğini, turizmin bu alanların başında geldiğini anlattı.

"İstanbul'da gerçekleştirilen kongre ve etkinliklerin sayısının da artırılması gerekiyor"

İTO Başkanı Avdagiç, Türkiye'deki yerli ve yabancı markaların fiyat seviyelerinin yabancı ziyaretçilere makul gelecek düzeyde tutulması gerektiğini, İstanbul'da gerçekleştirilen kongre ve etkinliklerin sayısının da artırılması gerektiğini kaydetti.

İTO'ya bağlı kurumlar sayesinde bu alana ciddi katkı sağladıklarını ifade eden Avdagiç, "Son 8 senede İstanbul 118'incilikten 18'inciliğe yükseldi. Dolayısıyla bu anlamda çok ciddi bir mesafe katettik." diye konuştu.

Avdagiç, hedeflerinin İstanbul'u ilk 10'a taşımak olduğunu belirterek, "Hızlı bir şekilde yükseliyoruz ama İstanbul mutlaka dünyada en fazla kongrenin, etkinliğin yapıldığı ilk 10 şehre girebiliyor olmalı." açıklamasında bulundu.

Bu alandaki ivmenin olumlu olduğunu dile getiren Avdagiç, İstanbul'un transit ticaretin de merkezi haline getirilmesi gerektiğini söyledi.

“İstanbul, dünyada hızlı gelişen elektronik ticaret açısından bir 'hub' haline geldi”

Şekib Avdagiç, İstanbul'un Türk Hava Yolları ve diğer hizmet sağlayıcıların sunduğu avantajlar sayesinde, özellikle dünyada hızlı gelişen elektronik ticaret açısından bir "hub" haline geldiğini, bunun daha da güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Transit ticaret mevzuatı konusunda halen bekledikleri bazı etkili adımlar bulunduğunu dile getiren Avdagiç, İstanbul Finans Merkezi'nin de yalnızca fiziki yapılardan ibaret görülmemesi gerektiğini söyledi.

Avdagiç, "İstanbul Finans Merkezi sadece binalardan ibaret bir konu değil. Mutlaka referans kurumlar haline gelmesi lazım. Bu konuda tabii ki fiziki altyapı olmadan onu yapamazsınız. Şu anda fiziki yapıyı büyük bir oranda tamamlamış durumdayız. Dolayısıyla artık işlevsel anlamda uluslararası yatırımcıların ve finans dünyasının beklentilerini karşılıyor olabilmemiz lazım. Bu çok önemli." ifadelerini kullandı.

“Türkiye, enflasyonu düşürme ile sanayisini baskılama arasında bir ikilem yaşamamalı”

İstanbul'da uluslararası bir tahkim merkezi olmasına çok önem verdiklerini ifade eden Avdagiç, "İTO Tahkim ve Arabuluculuk Merkezi'nde (İTOTAM) görülen dava sayısını da son 4 yılda 5 katına çıkarttık. Bunların yarıdan fazlasının bir tarafı en azından yabancı bir firma. Dolayısıyla bu anlamda da İstanbul, tahkim merkezi açısından da önemli bir referans şehir olmak durumunda. Bütün bu modüller üzerinde ayrı ayrı çalışmayı gerektiren süreçler." diye konuştu.

Avdagiç, ABD-İsrail ile İran ve Rusya-Ukrayna savaşlarından dolayı turist sayısında azalma olduğunu ancak tüm bunlara rağmen İstanbul'un kalkınma anlamında önü açık bir şehir olduğunu belirterek, şehri geliştirmeyi ve İstanbul'un değerlerini yukarıya doğru taşıyacak politikaların sürdürülmesi gerektiğini vurguladı.

2027-2029 dönemine ilişkin büyüme, enflasyon, istihdam, ihracat ve cari denge gibi temel makro göstergelerin belirleneceği Orta Vadeli Program'a ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Avdagiç, sektörlerden gelen talepleri düzenli olarak topladıklarını, gerek Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB), gerekse bakanlıklar vasıtasıyla ilgili kamu kurumlarına ilettiklerini belirtti.

Avdagiç, "Gündeme gelen konuları, beklentileri önümüze çıktıkça, konu önümüze geldikçe bu konudaki dersimizi çalışıp orada gerekli dosyayı oluşturup ilgili bakanlara iletiyoruz." şeklinde konuştu.

OVP ile ilgili genel anlamda birtakım beklentiler olduğunu anlatan Avdagiç, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Şu anda iş dünyasında birkaç ana başlık var. En önemlisi, bizim enflasyonu düşürme süreci ile beraber dikkat etmemiz gereken diğer unsurlar var. Kısa bir süre evvel bunu gündeme getirdik. Türkiye, enflasyonu düşürme ile sanayisini baskılama arasında bir ikilem yaşamamalı. Dolayısıyla bir taraftan şu çok açık ve net: İstanbul iş dünyası olarak enflasyonun aşağı doğru, tek haneliye doğru makul bir sürede inmesi konusunda açık ve net bir şekilde hemfikiriz. Bunu hayata geçirirken Türkiye'nin üretim kabiliyetini ve onunla bağlı olarak iç ve dış ticaret kabiliyetini aşağı doğru çeken politikalara izin vermememiz lazım. Bu ikisinin birbiriyle çelişmemesi lazım.”

Avdagiç, enflasyonu düşürecek politikaların 3 yıldır uygulandığını hatırlatarak, "Fakat iş dünyası olarak onun da altını çizmek istiyorum; bu politikaların bugün tam olmasa bile makul başarı elde edildiyse, bunda iş dünyasının verdiği katkının, ödediği bedelin çok büyük ehemmiyeti var. Bundan sonra özellikle finansmana erişim önemli. KOBİ'lerin finansmana erişimi önemli. Burada yatırım anlamında faaliyet göstermek isteyen, faaliyetlerini geliştirmek isteyen KOBİ'lerimizin ve şirketlerimizin önünü açacak seçici bir finansman modeline geçmemiz gerektiğinin altını çizmek istiyoruz." ifadelerini kullandı.

Dolayısıyla yatırım bazlı ve üretim bazlı finansman ihtiyaçlarına pozitif ayrım uygulanmasını önemsediklerini kaydeden Avdagiç, "KOBİ'lere yönelik kredi kısıtlamalarının, özellikle hem kredi hem de ticari kredi kartı limitlerindeki kısıtlamaların daha makul bir noktaya taşınması gerektiğini düşünüyoruz ki bu piyasadaki değer zincirini, ödeme zincirini olumlu etkilesin." diye konuştu.

“27 Ekim'de 80 ayrı sektör İTO'daki temsilcilerini seçecek”

İTO Başkanı Avdagiç, Odanın seçim sürecine ilişkin yaptığı değerlendirmede, Türkiye'deki 367 oda ve borsanın 1 Ekim-30 Kasım arasında kanun gereği seçimlerini yapması gerektiğini hatırlatarak, İstanbul Ticaret Odası seçimlerinin 800 bini aşan üyeleri arasından, seçim tarihi itibarıyla en az iki yıldır Odaya kayıtlı olan ve seçme ve seçilme yeterliliğine sahip üyelerle gerçekleştirileceğini söyledi.

Seçimleri İstanbul Fuar Merkezi'nde 27 Ekim'de gerçekleştireceklerini ifade eden Avdagiç, "80 ayrı sektör İTO Meslek Komiteleri'ndeki temsilcilerini seçecek ve ardından İTO Meclisi, yönetim kurulu ve ilgili organları oluşacak." dedi.

“800 bini aşan üyemizin verilerinin bizim yerli veri tabanında tutulmasının çok daha stratejik olacağını öngördük”

Şekib Avdagiç, görev yaptıkları 8 yıl boyunca en önemli sorumluluklarından birinin, kanunla İTO'ya verilen ve üyelere yönelik hizmetlerin eksiksiz şekilde sunulması olduğunu söyledi.

Şirket kuruluşu ve tescili, ortaklık ve pay devirleri ile şirketlere yönelik yaklaşık 60 farklı evrakın düzenlenmesine ilişkin hizmet verdiklerini belirten Avdagiç, İTO'nun yılda 4 milyonun üzerinde evrak ürettiğini ifade etti.

Avdagiç, bazı günlerde üretilen evrak sayısının 20 bini aştığını dile getirerek, faaliyet belgesinden ATR belgesine, TIR karnesinden kapasite raporuna kadar çok farklı alanlarda hizmet sunduklarını kaydetti.

Yazılım altyapısını yerli bir şirketle güncellediklerini ifade eden Avdagiç, "HAVELSAN'la yaptık bu işi. Bir yabancı şirketle bunu yapmamayı tercih ettik. Biraz karşılıklı terledik ama 800 bini aşan üyemizin ve onların 1,5 milyon ortağının verilerinin bizim yerli veri tabanımızda tutulmasının çok daha stratejik olacağını öngördük. Bu konuda terledik ama ben çözüm ortağımıza da teşekkür etmek istiyorum. Onların da büyük katkısıyla bu işi hem geliştirdik hem üyelerimizin daha hızlı ve etkili hizmet almasını sağladık. Bu önemli bir konu." açıklamalarında bulundu.

Avdagiç, fiziki alanları da geliştirdiklerini belirterek, ek binayı devreye aldıklarını, diğer hizmet binalarını modernize ettiklerini ve Maltepe'de yeni bir üye hizmet binası aldıklarını söyledi.

Odaya fiziki olarak ulaşmak durumunda olan üyelerin konforunu artırdıklarını dile getiren Avdagiç, şunları kaydetti:

"İTO'da çalışan 600 kıymetli arkadaşımın da çalışma ortamlarını geliştirdik. Yurt dışında ihracatı artırmak için çok sayıda uluslararası fuarda milli katılım organize ediyoruz. Yılda 40'ın üzerinde uluslararası milli katılım yapıyoruz. Bugüne kadar 8 bin firmayı yurt dışına taşıdık. Türkiye'de en fazla bir fuara firma taşıyan kurumuz. 300'ün üzerinde firmayla katıldığımız fuarlarımız var. Dolayısıyla o anlamda Türk firmalarını daha çok dışa açma konusunda çalışma yapıyoruz.

Eğitim programlarımız, sertifika programlarımız var. Bu konuda meslek komitelerimizden gelen tüm taleplerimizi üniversitemizle işbirliği içinde, Sürekli Eğitim Merkezimizi de işin içine katarak onları hayata geçiriyoruz. Girişimcilik merkezimiz olan var. Yine Bilgiyi Ticarileştirme Merkezimizde (BTM) 800'ün üzerinde girişimcimiz var. Şu ana kadar değerleme, sadece bize beyan edilen ki beyan edilmeyenler de oldukça fazla, 560 milyon doları aşan bir değerleme olduğunu görüyoruz. Orada dediğim gibi çok sayıda genç kardeşimizin yurt dışına gitmeden o fikrini Türkiye'de, İstanbul'da hayata geçirebileceği bir platform oluşturduk."

İTO Başkanı Avdagiç, Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) ile beraber Teknopark İstanbul'da 600'ün üzerinde firma olduğunu belirterek, "12 bin AR-GE çalışanımız var ve Türkiye'nin en önemli savunma sanayii projeleri başta olmak üzere fintek, havacılık, denizcilik ve medikal ürünlerle ilgili projeler orada hayata geçiyor. Gerçekten Türkiye'nin en önemli teknoparklarından birisi." ifadelerini kullandı.

İstanbul Fuar Merkezi'nde 25'i uluslararası olmak üzere yıllık 80'in üzerinde fuar düzenlediklerini dile getiren Avdagiç, fuar merkezindeki altyapı problemleri ile renovasyon süreçlerini tamamladıklarını kaydetti. Avdagiç, 25 yıldan sonra ilk defa 40 bin metrekaresi aktif sergileme alanı olmak üzere 110 bin metrekarelik bir inşaata başladıklarını ve söz konusu inşaatı 24-28 ay gibi bir sürede tamamlamayı öngördüklerini sözlerine ekledi.

Opel Corsa, manuel şanzımanlı Edition versiyonuna özel 1.444.000 TL’den başlayan fiyatıyla dikkat çekiyor. Mokka, Frontera, Grandland ve Astra modellerinde farklı ihtiyaçlara yönelik kredi seçenekleri sunulurken, Opel’in hafif ticari araç ailesinde ise 1 milyon TL’ye varan kredi ve yüzde 0’a varan faiz avantajı sağlanıyor. Opel, eylül ayı boyunca geçerli avantajlı satın alma seçeneklerini keşfetmek isteyen müşterilerini Opel showroomlarına davet ediyor.

Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat), Avrupa Birliği (AB) ve Euro Bölgesi'nin temmuz ayı ÜFE verilerini açıkladı. Verilere göre, AB'de ÜFE, temmuzda önceki aya kıyasla yüzde 1,4, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 5,6 yükseldi.

Euro Bölgesi'nde de ÜFE, temmuzda aylık bazda yüzde 1,6, yıllık bazda yüzde 5,8 arttı.

Piyasa beklentisi yüzde 1,2 yükseleceği yönündeydi

Piyasa beklentisi, Euro Bölgesi'nde ÜFE'nin aylık bazda yüzde 1,2 yükseleceği yönündeydi.

Euro Bölgesi'nde üretici fiyatlarının aylık bazda yükselmesinde enerji fiyatlarındaki yüzde 5,6'lık artış etkili oldu.

AB üyeleri arasında ÜFE, temmuzda aylık bazda en fazla yüzde 4,3 ile İrlanda’da, yüzde 3 ile İspanya ve İtalya'da arttı. Aylık ÜFE, temmuzda Estonya'da yüzde 3,3, Finlandiya'da yüzde 1,6 ve İsveç'te yüzde 1,1 azaldı.

ÜFE, temmuzda yıllık bazda İrlanda'da yüzde 14,8, Litvanya'da yüzde 12,9 ve Bulgaristan'da yüzde 12,5 yükselirken, Lüksemburg'da yüzde 7,3 geriledi.

Ticaret Bakanlığının, ağustos ayına ilişkin geçici dış ticaret istatistiklerinden oluşan veri bülteni yayımlandı.

GTS esas alınarak hazırlanan verilere göre, ihracat Ağustos 2025'in aynı ayına kıyasla yüzde 8,1 artarak 23 milyar 467 milyon dolara, ithalat yüzde 10,5 yükselerek 28 milyar 706 milyon dolara çıktı.

Aynı dönemde, dış ticaret hacmi yüzde 9,4 artışla, 52 milyar 173 milyon dolar olarak gerçekleşti. Dış ticaret açığı, bu dönemde yüzde 22,3 yükselişle, 5 milyar 240 milyon dolar oldu.

İhracatın ithalatı karşılama oranı, geçen ay yıllık bazda 1,7 puan azalarak yüzde 81,8, enerji verileri hariç tutulduğunda 2,2 puan artarak yüzde 98,8, enerji ve altın verileri hariç tutulduğunda 6,4 puan düşüşle yüzde 95 olarak hesaplandı.

Ürün, ülke ve ülke gruplarına göre ihracat

Geçen ay en çok ihracat, yüzde 19,7 artışla ve 13 milyar 154 milyon dolarla "ham madde (ara malları)" grubunda yapıldı. Bu grubu, yüzde 2,3 azalışla ve 7 milyar 41 milyon dolarla "tüketim malları", yüzde 2,3 azalış ve 2 milyar 978 milyon dolarla "yatırım (sermaye) malları" takip etti.

Söz konusu ayda sektörlere göre ihracatın payı, imalat sanayisinde yüzde 93,5 (21 milyar 951 milyon dolar), tarım, ormancılık ve balıkçılıkta yüzde 3,2 (760 milyon dolar), madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 2,3 (539 milyon dolar) olarak belirlendi.

Ağustosta en fazla ihracat yapılan ülke, 1 milyar 759 milyon dolarla Almanya oldu. Bu ülkenin ardından 1 milyar 734 milyon dolarla ABD ve 1 milyar 201 milyon dolarla İngiltere geldi.

İhracatta en çok paya sahip ilk 10 ülkenin toplam ihracat içindeki payı, yüzde 46,4 olarak hesaplandı.

Ağustosta en fazla ihracat yapılan ülke grupları, 8 milyar 816 milyon dolarla Avrupa Birliği (AB), 4 milyar 127 milyon dolarla diğer Avrupa ülkeleri, 4 milyar 16 milyon dolarla Yakın ve Orta Doğu ülkeleri olarak kayıtlara geçti.

İthalat verileri

Ağustosta en çok ithalat, yüzde 14,5 artış ve 20 milyar 287 milyon dolarla "ham madde (ara malları)" grubunda yapıldı. Bu grubu, yüzde 4,1 artış ve 4 milyar 451 milyon dolarla "tüketim malları", yüzde 0,7 düşüş ve 3 milyar 886 milyon dolarla "yatırım (sermaye) malları" izledi.

Sektörlere göre ithalat payları, yüzde 82,4 ile imalat sanayisinde (23 milyar 657 milyon dolar), yüzde 12 ile madencilik ve taş ocakçılığında (3 milyar 459 milyon dolar), yüzde 2,9 ile tarım, ormancılık ve balıkçılıkta (829 milyon dolar) hesaplandı.

Ağustosta en fazla ithalat yapılan ülkeler, 4 milyar 710 milyon dolarla Çin, 2 milyar 70 milyon dolarla Almanya ve 1 milyar 873 milyon dolarla ABD oldu.

İthalatta en çok paya sahip ilk 10 ülkenin toplam ithalat içindeki payı, yüzde 51,9 olarak kayıtlara geçti.

Söz konusu ayda en fazla ithalat yapılan ülke grupları, 9 milyar 63 milyon dolarla Asya ülkeleri, 8 milyar 439 milyon dolarla AB ülkeleri ve 3 milyar 138 milyon dolarla diğer ülkeler olarak sıralandı.

Ocak-ağustos döneminde dış ticaret açığı yüzde 8,2 arttı

GTS kapsamında ocak-ağustos döneminde, geçen yılın aynı dönemine göre ihracat yüzde 4 artarak 185 milyar 6 milyon dolar, ithalat yüzde 5,3 yükselişle 250 milyar 791 milyon dolar, dış ticaret hacmi yüzde 4,7 artışla 435 milyar 798 milyon dolar olarak hesaplandı.

Söz konusu dönemde, dış ticaret açığı yüzde 9,3 yükselişle, 65 milyar 785 milyon dolar olarak kaydedildi.

İhracatın ithalatı karşılama oranı da yüzde 73,8 oldu.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, ağustos ayı dış ticaret verilerini açıkladı. Bakan Bolat, ocak-ağustos dönemi ihracatının 185 milyar dolarla rekor kırdığını kaydetti.

Bakan Bolat, Bakanlık'ta, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe ile düzenlediği basın toplantısında, ağustos ayı dış ticaret rakamlarını açıkladı.

Türkiye ekonomisinin yılın ikinci çeyreğinden itibaren hızlandığını, bunun, başta ihracat olmak üzere birçok makro ekonomik veride görüldüğünü bildiren Bolat, ülkenin ikinci çeyrekte yüzde 2,3, yılın ilk yarısı itibarıyla da yüzde 2,5 büyümeye ulaştığını hatırlattı.

Bolat, Türkiye'nin milli gelirinin, yılın ilk yarısında 1 trilyon 706 milyar doları aşarak tüm zamanların en yüksek seviyesine çıktığını, ikinci çeyrekteki büyümenin 0,6 yüzde puanının net mal ve hizmetler ihracatından geldiğini söyledi.

İhracatta nisan ayından itibaren başlayan yükseliş ivmesinin ekonomik büyümeyi ve istihdamı da desteklediğine işaret eden Bolat, "Ekonomimiz, ikinci çeyrekte birinci çeyreğe kıyasla yüzde 1 büyüdü, bunun içinde de yüzde 1,6 puanlık net mal ve hizmetler ihracatının katkısı olmuştur." diye konuştu.

Bolat, güven endekslerinde de kayda değer artışlar yaşandığını, ülkenin CDS priminin 2 Eylül itibarıyla son 5 ayın en düşük rakamı olan 217,5 seviyesine gerilediğini, bu gelişmelerin ekonomi açısından sevindirici olduğunu kaydederek, küresel ekonomideki zorluklar ile jeopolitik risklerin enerji ve ham madde fiyatlarına olumsuz yansımalarına rağmen Türkiye'nin istikrarlı ve güven veren bir ortamda emin adımlarla koşmaya devam ettiğini belirtti.

"Ağustosta yıllıklandırılmış ihracatımız 280,3 milyar dolarla Cumhuriyet tarihimizin en yükseği oldu"

Ağustos ayı ihracat rakamlarına ilişkin bilgi veren Bolat, şu ifadeleri kullandı:

"Ağustosta ihracatımız, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 8,1 artışla 23,5 milyar dolara çıktı, böylece en yüksek ağustos ayı ihracatına ulaştık. Bu, nisandaki yüzde 21'lik, hazirandaki yüzde 22'lik artışlardan sonraki en yüksek üçüncü artış oranıdır. Batıda ağustos ayı tatil ayı olarak nitelendirilmesine rağmen bu artış gerçekten büyük başarı. Buradaki artış, 1 milyar 766 milyon dolardır. Ocak-ağustos döneminde de ihracatımız 185 milyar dolarla rekor kırdı, ağustosta yıllıklandırılmış ihracatımız 280,3 milyar dolarla Cumhuriyet tarihimizin en yükseği oldu."

Bu yıl ihracatta ulaşılması beklenen hedefin 282 milyar dolar olduğunu, bu hedefe ulaşmak için sadece 1,7 milyar dolar kaldığını vurgulayan Bolat, son bir yılda ihracattaki değer artışının 11 milyar 235 milyon dolar olduğunu bildirdi.

Bolat, hizmetler ihracatının da ağustos itibarıyla yıllıklandırılmış olarak tahmini 125 milyar dolara yükseldiğini belirterek, "Ocak ayındaki 122,5 milyar dolara kıyasla 2,5 milyar dolarlık artışımız var. Burada da hedefimiz yıl sonunda 128 milyar dolar. Savaşlara ve küresel arenadaki olumsuz gelişmelere rağmen turizm, taşımacılık, eğitim, sağlık, danışmanlık, bilişim, film, fuarcılık gibi bütün hizmet sektörleri başarıyla çalışıyor." değerlendirmesinde bulundu.

Yıllıklandırılmış mal ve hizmet ihracatı toplamında 405,3 milyar dolara ulaşıldığına işaret eden Bolat, geçen yıl bu rakamın 396 milyar dolar olduğunu, mal ve hizmet ihracatı hedefinin 410 milyar dolar olduğunu kaydetti.

Adobe, kullanıcıların platformlar arası geçiş yapmadan projelerini yönetebilmesi için yaratıcı tasarım araçlarını iletişim uygulaması Slack içerisine entegre ettiğini duyurdu. Geliştirilen yeni sistem sayesinde Firefly, Photoshop, Premiere, Acrobat, InDesign, Illustrator ve Lightroom gibi yetmişin üzerinde araç doğrudan sohbet pencereleri üzerinden kullanılabiliyor. Özellik, özel bir MCP uygulaması ve sohbet botu üzerinden iki farklı kanalla çalışıyor.

Kullanıcılar ihtiyaç duydukları işlemleri sohbet botuna doğal dille yazarak iletiyor. Sistem arka planda uygun aracı otomatik olarak seçiyor, konuşmadaki bağlamı analiz ediyor ve istenen görsel, video veya PDF dosyasını üreterek sohbete döndürüyor. Bu yeteneklerden yararlanabilmek için ekiplerin iletişim platformu tarafında Business Plus veya Enterprise Plus paketlerine sahip olmaları gerekiyor. Sistemin çalışması için kullanıcıların ayrı bir aktif Adobe aboneliğine sahip olması da zorunlu tutuluyor.

Şirket, üretken yapay zeka asistanlarını farklı çalışma alanlarına dahil etme stratejisini hızla genişletiyor. ChatGPT için benzer bir eklentiyi kullanıma sunan şirket, halihazırda Claude sistemini de destekliyor ve yakın zamanda Gemini entegrasyonunu devreye almayı planlıyor. Rakiplerden Canva ve Figma gibi platformların da sohbet entegrasyonları üzerinde çalıştığı raporlanıyor.

Ayrıca, platform içinde üretilen içeriklerin şeffaflık verilerini taşıyan C2PA kimlik bilgilerini indirip yapıştırma süreci sonrasında koruyup korumadığı belirsizliğini sürdürüyor. Avrupa Birliği kuralları veri kayıplarını önlemek için görünmez filigran kullanımını teşvik etse de, mevcut yapının uçtan uca bu açığı nasıl kapatacağı henüz netlik kazanmıyor.

Görsel Kaynak: Adobe

Yapay zeka şirketi Wonderful'un 2 milyar dolar değerlemeyle 150 milyon dolar yatırım aldığını geçen mart ayında sizlere aktarmıştık. Şirket, 6 ay sonra yeni yatırım turuyla gündeme geldi.

Wonderful, 550 milyon dolar yatırım aldı. Şirketin 550 milyon dolarlık C serisi yatırım turuna Insight Partners liderlik etti. Wonderful'un yatırım turunda Index Ventures, IVP, Vine Ventures, 9Yards, Bessemer Venture Partners ve Salesforce yer aldı. Öte yandan yatırımcılar, Wonderful'a aktarılan 550 milyon doların yanı sıra 170 milyon dolarlık ikincil hisse alımı da gerçekleştirdi. Bu işlemle yatırımcılar, şirketin ilk dönem çalışanları ve melek yatırımcılarının elindeki hisseleri satın aldı.

2025 yılında şirketin değerlemesi 5 milyar dolara yükseldi. Wonderful, yeni yatırımı ürün geliştirmeyi hızlandırmak, mühendislik ekiplerini büyütmek ve artan müşteri talebini karşılamak için kullanacağını açıkladı. 

Şirket, Bar Winkler ve Roey Lalazar tarafından hayata geçirildi. Platform, şirketlerin iş süreçlerine yapay zekayı entegre etmesini sağlayan kurumsal yapay zeka platformu geliştiriyor. Wonderful, şirketlerin yapay zeka ajanlarını ve uygulamalarını kullanarak farklı iş süreçlerini otomatikleştirmesine yardımcı oluyor.

Şirketin Wonderful AI OS adlı platformu; yapay zeka ajanlarını, iş akışlarını, şirket verilerini ve mevcut yazılımları tek bir sistemde bir araya getiriyor. Böylece şirketler, farklı departmanlarda kullandıkları yapay zeka araçlarını tek bir altyapı üzerinden yönetebiliyor.

Platform, müşteri hizmetleri, çalışan desteği, finans ve operasyon gibi farklı alanlarda kullanılabiliyor. Şirketler platform üzerinden kendi yapay zeka ajanlarını oluşturup devreye alabiliyor ve bu ajanların performansını takip edebiliyor. Wonderful ayrıca yapay zeka çözümlerinin şirketlerin mevcut sistemlerine entegre edilmesine yardımcı olmak için müşterilerle doğrudan çalışan mühendislik ekipleri sunuyor. Şirket, bu ekipler sayesinde yapay zeka teknolojilerinin yalnızca test edilmesini değil, doğrudan gerçek iş süreçlerinde kullanılmasını hedefliyor.

OpenAI'ın henüz kullanıma sunulmayan yeni yapay zeka modeli Astra, gelişmiş siber güvenlik yeteneklerinin yanı sıra kullandığı öne sürülen yeni akıl yürütme yöntemiyle de tartışma yaratıyor. Astra'nın "recurrent depth" olarak adlandırılan ve modelin düşünme sürecinin bir bölümünü gözlemlenmesi daha zor hale getiren bir teknik kullandığı belirtiliyor. Yapay zeka güvenliği araştırmacıları ise "opaque recurrence" olarak da adlanırılan bu yaklaşımın, modellerin davranışlarını denetlemeyi giderek zorlaştırabileceği konusunda uyarıyor.

The Information tarafından paylaşılan bilgilere göre Astra, "recurrent depth" ya da "looped transformer" olarak tanımlanan bir yöntemden yararlanıyor. Geleneksel akıl yürütme modellerinde işlemler büyük ölçüde sıralı biçimde ilerlerken, bu yöntemde bilgiler modelin iç katmanları arasında birden fazla kez dolaştırılabiliyor. Böylece model, aynı problem üzerinde daha fazla hesaplama gerçekleştirebilirken akıl yürütme sürecinin daha büyük bir bölümü doğal dille ifade edilen düşünce zincirinin dışında gerçekleşebiliyor.

Yapay zeka modellerinin düşüncelerini izlemek zorlaşabilir

Konunun merkezinde düşünce zincirinin (chain-of-thought) izlenebilirliği yer alıyor. Günümüzde gelişmiş akıl yürütme modellerinin oluşturduğu ara düşünce adımları, araştırmacıların modelin istenmeyen bir davranış geliştirip geliştirmediğini anlamasında önemli araçlardan biri olarak görülüyor. Örneğin bu kayıtlar, bir modelin güvenlik önlemlerini aşmaya çalışıp çalışmadığını veya kullanıcıdan sakladığı farklı bir strateji geliştirip geliştirmediğini tespit etmek için kullanılabiliyor. OpenAI'ın daha önce gerçekleştirdiği otonom ajan testlerinde de düşünce zincirlerinin modellerin neden belirli davranışlar sergilediğini anlamada önemli rol oynadığı belirtiliyor.

Recurrent depth yaklaşımında ise hesaplamanın daha büyük kısmının modelin kendi iç temsilleri içinde gerçekleşmesi, güvenlik sistemlerinin inceleyebileceği okunabilir düşünce izlerini azaltabilir. Redwood Research baş bilim insanı Ryan Greenblatt, yaklaşımın daha geniş ölçekte kullanılması halinde modellerin akıl yürütmesinin büyük bölümünün görünür kanalların dışına taşınabileceğini düşünüyor. Ayrıca Greenblatt, yapay zeka şirketleri arasındaki performans yarışının geliştiricileri giderek daha az gözlemlenebilir mimariler kullanmaya teşvik edebileceği konusunda uyarıyor.

Redwood Research CEO'su Buck Shlegeris de Astra'da "opaque recurrence" kullanılmasına yönelik endişelerini dile getirdi. Yapay zeka güvenliği alanında çalışmalarıyla bilinen Zvi Mowshowitz ise şirketlerin rekabet nedeniyle daha az izlenebilir sistemlere yönelmesini engellemek için gelecekte düzenlemelerin gerekebileceğini öne sürdü.

OpenAI, Astra'da tekniğin kullanımını sınırlı tutuyor

Bununla birlikte Astra'nın tamamen izlenemez bir model haline geldiğini söylemek için henüz erken. Aktarılan bilgilere göre OpenAI, araştırmacıların modelin düşünce sürecini takip edebilmesini sağlamak amacıyla recurrent depth tekniğinin kullanımını Astra'da sınırlı tutuyor. Modelin düşünce zincirinin önemli bir bölümünün okunabilir olmaya devam edeceği belirtiliyor.

OpenAI baş bilim insanı Jakub Pachocki de şirketin ilk akıl yürütme modellerinden bu yana chain-of-thought izleme yöntemlerini korumaya çalıştığını ve bunun mevcut araştırma programının temel hedeflerinden biri olduğunu ifade etti. Pachocki ayrıca Astra'nın hesaplama derinliğinin GPT-4'ün yaklaşık iki katlık aralığı içinde olduğunu belirterek, ortaya çıkan mimari değişikliğin bazı yorumlarda öne sürüldüğü kadar dramatik olmayabileceğine işaret etti. OpenAI ise Astra'da looped transformer kullanılıp kullanılmadığını doğrulamadı veya reddetmedi.

Şirket, Astra için geliştirdiği güvenlik önlemlerinde düşünce zinciri takibine özellikle ağırlık veriyor. OpenAI, modelin potansiyel olarak amaç dışı veya uyumsuz davranışlarını hızlı biçimde tespit ederek sınırlamak için ek chain-of-thought izleme sistemlerinin devreye alınacağını açıklamıştı.

Modellerin daha fazla hesaplamayı kendi iç temsilleri üzerinden gerçekleştirmesi performansı artırabilir. Ancak aynı özellik, güvenlik araştırmacılarının modelin nasıl karar verdiğini anlamasını zorlaştırabilir. Üstelik Anthropic ve Google DeepMind'da da benzer tekniklerin tartışıldığı belirtiliyor. Bu nedenle recurrent depth tartışması, Astra'dan bağımsız olarak yeni nesil yapay zeka mimarilerinin ne kadar gözlemlenebilir olması gerektiğine yönelik daha geniş bir sektör tartışmasına dönüşebilir.

Google, yeni yapay zeka modelleri Gemini 3.8 Flash ve Gemini 3.8 Flash Cyber'ı tanıttı. Aynı temel model üzerine inşa edilen iki seçenek, farklı kullanım alanlarına odaklanıyor. Gemini 3.8 Flash genel amaçlı ve düşük maliyetli bir model olarak konumlanırken Gemini 3.8 Flash Cyber, siber güvenlik araştırmacıları ve savunma ekipleri için geliştirildi.

Gemini 3.8 Flash

Gemini 3.8 Flash, yazılım mühendisliği, agent tabanlı görevler ve uzmanlık gerektiren alanlardaki çok adımlı akıl yürütme süreçlerinde Gemini 3.7 Flash'a kıyasla önemli performans artışları vadediyor. Google, modelin uzun süreli ve karmaşık görevlerde daha fazla akıl yürütme adımı uyguladığını ve araçları yinelemeli biçimde kullandığını belirtiyor. Ancak bu yaklaşım, yüksek efor seviyelerinde modelin daha fazla token tüketmesine yol açabiliyor.

Model, uzun süreli yazılım geliştirme görevlerini ölçen DeepSWE 1.1 testinde yüzde 73,7 skor elde etti. Google'ın paylaştığı sonuçlara göre Gemini 3.8 Flash, 16 farklı testin dokuzunda Claude Opus 5 ve GPT-5.6 Sol'u geride bıraktı. Finansal veri analizi, hukuk ve profesyonel raporlama gibi alanlarda da önceki modele kıyasla daha yüksek sonuçlar elde eden model, farklı disiplinlerde çok adımlı akıl yürütmeyi değerlendiren HLE-Verified testinde yüzde 54,9 başarı oranına ulaştı.

Gemini 3.8 Flash'ın fiyatlandırması ise Gemini 3.7 Flash'ın başlangıç fiyatıyla aynı tutuldu. Model, 31 Aralık 2026'ya kadar bir milyon giriş tokenı başına 0,75 dolar, bir milyon çıkış tokenı başına ise 3,75 dolar karşılığında kullanılabilecek. Bu fiyatlar 1 Ocak 2027’den itibaren sırasıyla 1,50 dolar ve 7,50 dolara yükselecek. Verimliliği önceliklendiren geliştiriciler düşük efor seviyelerini tercih edebilecek veya desteklenmeye devam edecek Gemini 3.7 Flash'ı kullanabilecek.

Gemini 3.8 Flash Cyber

Ailenin ikinci üyesi Gemini 3.8 Flash Cyber ise güvenlik açıklarını otonom olarak bulma ve bu açıklar için yama geliştirme yetenekleriyle öne çıkıyor. Model, C ve C++ kodlarındaki güvenlik açıklarını belirlemeyi ölçen CyberGym testinde yüzde 86,2 skor elde etti. Google'ın 20 programlama dilini kapsayan dahili testinde ise modelin güvenlik açığı tespitindeki başarı oranı yüzde 70'i aştı.

Gemini 3.8 Flash Cyber, güvenlik açıklarından yararlanmaya yönelik saldırı yeteneklerinden ziyade bu açıkların giderilmesine odaklanıyor. Model, otomatik yama geliştirme performansını ölçen CWE-Bench testinde yüzde 47,2 başarı oranına ulaştı. Google, Chrome güvenlik ekibinin de modelden yararlandığını ve Gemini 3.8 Flash Cyber'ın daha büyük ticari modellere kıyasla 2,6 kat daha fazla doğru yama ürettiğini aktardı. Şirketin bir başka ekibi ise normalde tespit edilmesi aylar sürebilecek kritik bir güvenlik açığını model yardımıyla iki saatten kısa sürede buldu.

Gemini 3.8 Flash Cyber, herkese açık biçimde kullanıma sunulmayacak. Modele devlet kurumları, kritik altyapı işletmecileri ve yaygın biçimde kullanılan yazılımların güvenliğinden sorumlu şirketler, Google'ın yeni Fairwind Programı üzerinden erişebilecek. Lansman sırasında 650'den fazla katılımcının yer aldığı programda Snowflake, CrowdStrike ve Datadog gibi şirketler de bulunuyor. Katılımcılar modeli, güvenlik açıklarını bulma, önem derecelerini değerlendirme ve yama hazırlama süreçlerini destekleyen CodeMender sistemiyle birlikte kullanabilecek.

Gemini 3.8 Flash, Gemini API, Google AI Studio, Android Studio, Gemini Enterprise ve Google Antigravity üzerinden geliştiricilerin ve şirketlerin kullanımına sunuldu. Model ayrıca Google AI Pro ve Ultra aboneleri için Gemini uygulaması, Google Arama'daki AI Mode ve Google Sheets üzerinden erişilebilir durumda.

OpenAI, sağlık alanındaki yapay zeka çalışmalarını genişletmeye devam ediyor. Şirket, ChatGPT Health'i ABD'nin önde gelen elektronik sağlık kayıtları (EHR) sistemlerinden Epic ile entegre ettiğini duyurdu. 325 milyondan fazla hastaya ait veriyi barındıran Epic entegrasyonu sayesinde klinisyenler, hasta verilerini ChatGPT üzerinden inceleyebilecek ve yapay zekaya bu verilerle ilgili sorular yöneltebilecek.

Entegrasyon kapsamında klinisyenler; randevu notları, laboratuvar sonuçları, ilaç bilgileri ve uzman hekimlerin dokümantasyonu gibi hasta verilerini ChatGPT üzerinden özetleyebilecek. Bunun yanı sıra hasta geçmişindeki değişimleri incelemek, klinik zaman çizelgeleri oluşturmak ve yaklaşan randevulara hazırlanmak da mümkün olacak. Bazı sistemlerde ChatGPT, doğrudan EHR iş akışlarına entegre edilerek klinisyenlerin hasta kaydından çıkmadan randevu öncesi değerlendirme yapmasına olanak tanıyacak.

OpenAI, entegrasyonun hasta kayıtlarına yalnızca okuma erişimi sunduğunu ve ChatGPT'nin sağlık kayıtlarına herhangi bir veri yazamayacağını belirtiyor.

OpenAI bununla birlikte sağlık çalışanlarına yönelik Healthcare Public Data adlı yeni bir eklentiyi de kullanıma sunuyor. Eklenti; ClinicalTrials.gov, CMS Coverage, RxNorm, DailyMed ve PubMed gibi kaynaklardan veri çekebiliyor.

Şirket, bu özelliğin sağlık çalışanlarının klinik araştırmalara uygunluk kriterlerini değerlendirmesine, ilaç bilgilerini analiz etmesine, geri ödeme politikalarını incelemesine ve sağlık hizmeti sağlayıcılarına ilişkin verileri bir araya getirmesine yardımcı olacağını belirtiyor.

OpenAI, Business Associate Agreement (BAA) imzalayan kuruluşların da ChatGPT Work, Codex, uygulamalar ve bağlantıları sağlık verileriyle uyumlu iş akışlarında kullanabileceğini açıkladı.

OpenAI, geçtiğimiz ay ChatGPT Health'i ABD'deki tüm tüketicilerin kullanımına açmış ve kullanıcıların ChatGPT'ye haftada yaklaşık 300 milyon sağlıkla ilgili soru yönelttiğini açıklamıştı. Şirket, sağlık sistemleriyle entegrasyonlarını artırmasına rağmen ChatGPT'nin teşhis veya tedavi amacıyla kullanılmaması gerektiğini vurguluyor.

Şirket ayrıca 27 farklı klinik kullanım senaryosunda 4 bin 300'den fazla hekimden geri bildirim topladığını ve yanıtların yüzde 99,1'inin güvenli bulunduğunu açıkladı. Ancak yapay zekanın sağlık alanındaki kullanımıyla ilgili güvenlik tartışmaları da devam ediyor. OpenAI, son dönemde ChatGPT'nin sağlık tavsiyeleri nedeniyle açılan davalarla da karşı karşıya.